Ngày 17/04/2026, Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao đã ban hành Nghị quyết số 02/2026/NQ-HĐTP nhằm hướng dẫn áp dụng một số quy định quan trọng của Luật Phục hồi, phá sản. Nghị quyết này đã chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 01/06/2026, mang đến những cơ chế pháp lý rõ ràng hơn cho doanh nghiệp, hợp tác xã và các chủ nợ trong quá trình giải quyết thủ tục phục hồi, phá sản. Dưới đây là tổng hợp của chúng tôi về những nội dung trọng tâm mà Quý Doanh nghiệp cần lưu ý:
- Quy định cụ thể về việc thành lập Ban đại diện chủ nợ
Sau khi thụ lý đơn yêu cầu áp dụng thủ tục, Tòa án sẽ xem xét và quyết định việc thành lập Ban đại diện chủ nợ. Tuy nhiên, Tòa án không thành lập Ban đại diện chủ nợ nếu vụ việc rơi vào một trong các trường hợp sau:
- Vụ việc phục hồi, phá sản được giải quyết theo thủ tục rút gọn.
- Chủ nợ đại diện cho từ 65% tổng số nợ trở lên (tính tại thời điểm thành lập) có văn bản đề nghị không thành lập.
- Vụ việc có từ 05 chủ nợ trở xuống.
Về mặt cơ cấu, Ban đại diện chủ nợ sẽ có 03 hoặc 05 thành viên, được lựa chọn trong số các chủ nợ có bảo đảm, có bảo đảm một phần hoặc không có bảo đảm. Các thành viên này phải là chủ nợ có số nợ lớn nhất hoặc đại diện cho nhóm chủ nợ có tổng số nợ lớn nhất. Ban đại diện sẽ tiến hành bầu ra 01 Trưởng ban, 01 Phó Trưởng ban và quyết định các vấn đề dựa trên nguyên tắc đa số.
- Điều kiện áp dụng thủ tục phục hồi rút gọn
Nhằm đẩy nhanh tiến độ xử lý, Nghị quyết quy định Thẩm phán có trách nhiệm xem xét hồ sơ và ra quyết định áp dụng thủ tục phục hồi rút gọn trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày thụ lý đơn, nếu doanh nghiệp/hợp tác xã đáp ứng một trong các điều kiện:
- Có từ 20 chủ nợ không có bảo đảm trở xuống và tổng các khoản nợ gốc phải thanh toán từ 10 tỷ đồng trở xuống (tính tại thời điểm thụ lý đơn).
- Là doanh nghiệp/hợp tác xã nhỏ hoặc siêu nhỏ theo quy định của pháp luật.
- Các trường hợp đặc thù khác theo quy định pháp luật liên quan.
Lưu ý: Người nộp đơn có nghĩa vụ cung cấp tài liệu, chứng cứ chứng minh điều kiện áp dụng thủ tục rút gọn. Trong quá trình giải quyết, nếu phát sinh tình tiết mới làm doanh nghiệp không còn đáp ứng đủ các điều kiện trên, Tòa án sẽ ra quyết định chuyển sang thủ tục phục hồi thông thường.
- Hệ thống 09 biểu mẫu tố tụng mới
Nghị quyết 02/2026/NQ-HĐTP đã chuẩn hóa quá trình nộp đơn và xử lý tại Tòa án thông qua việc ban hành 09 biểu mẫu cụ thể.
- Quy định chuyển tiếp đối với các vụ việc đang giải quyết
Để đảm bảo tính liên tục của pháp luật khi Luật Phục hồi, phá sản số 142/2025/QH15 chính thức áp dụng, Nghị quyết hướng dẫn chi tiết về điều khoản chuyển tiếp như sau:
- Các vụ việc đã được Tòa án thụ lý theo Luật Phá sản 2014 và Luật sửa đổi 2025 sẽ tiếp tục được giải quyết theo quy định của Luật Phục hồi, phá sản mới, trừ các ngoại lệ đặc thù theo Điều 88.
- Các văn bản, trình tự đã thực hiện đúng luật trước ngày 01/03/2026 (ngày Luật mới có hiệu lực) sẽ được giữ nguyên giá trị pháp lý, không phải làm lại hay sửa đổi.
- Đối với quyết định tuyên bố phá sản đang được Cơ quan thi hành án dân sự tổ chức thi hành nhưng chưa xong trước ngày 01/03/2026 mà có kháng nghị/kiến nghị, Tòa án sẽ áp dụng quy định của Luật Phá sản 2014 để giải quyết lại kháng nghị đó. Ngược lại, nếu chưa tổ chức thi hành trước ngày 01/03/2026 thì sẽ áp dụng toàn bộ theo Luật Phục hồi, phá sản mới để thi hành.
